Logo van SCORE met daaronder de afkorting uitgelegd

Deense tweede grootste stad Aarhus hergebruikt open source technologie van District09

District09 ontwikkelde de handige QR Code Toolkit, dankzij open source technologie kan ook het Deense Aarhus er gebruik van maken.

Door: Tim Van Achte, Projectleider Digitale Innovatie bij District09

Open source technologie en internationale samenwerking maakt digitale innovatie sneller en minder duur. Daarom bundelen we ook bij District09 graag de krachten met andere steden en overheden. Zo ontwikkelden we de QR Code Toolkit, een open source tool die het gebruik van QR-codes in publieke dienstverlening vergemakkelijkt. Dankzij het gebruik van open source technologie, kon ook de Deense stad Aarhus deze tool ook gebruiken.

Deze boeiende samenwerking met de stad Aarhus kon opgezet worden dankzij het EU project SCORE (Smart Cities + open data REuse). Een mooi voorbeeld van hoe Europese subsidies internationale samenwerking stimuleren. Op het recente CITYxCITY festival 2022 van OASC (Open & Agile Smart Cities) gaven enkele Europese steden uitleg over hoe ze publieke dienstverlening verbeteren met digitale oplossingen. Tijdens de sessie "Open Source solutions for Smart Communities", lichtte Kim Søvsø van de stad Aarhus het hergebruik van de QR Code toolkit toe.

QR-codes in de stad 

De QR-code opent mogelijkheden voor betere publieke dienstverlening in steden. Kim haalt enkele goede voorbeelden aan:

  • Digitale interface voor fysieke objecten of plaatsen, stadsinfrastructuur, culturele sites, alledaagse  objecten in de stad, …
  • Digitaal register om onderhoudstaken bij te houden
  • Burgers de mogelijkheid geven meldingen te doen of feedback te geven
  • Nuttige data verzamelen rond het gebruik van de QR-code (met toestemming van de gebruiker)

Enkele nadelen

Maar net zoals Gent liep Aarhus al tegen de beperkingen van het gebruik van QR-codes aan. Soms zijn ze enkel bruikbaar in een specifieke applicatie, of de precieze bestemming is vaak nog "hardcoded", waardoor de achterliggende locatie niet zomaar aangepast kan worden. De QR Code Toolkit neemt die problemen weg. 

Enter de QR Toolkit

Om aan de specifieke noden van de stad Aarhus te voldoen, waren enkele aanpassingen nodig aan de tool. De flexibele open source basiscomponenten die District09 ontwikkelde, lieten dat toe, en maakten het mogelijk voor Aarhus om meteen drie use cases voor de tool uit te werken: 

Ten eerste wil Aarhus wildgroei en versnippering tegengaan. Het digitaal landschap voor gebruik, genereren en beheren van QR-codes groeit, met verschillende toepassingen specifiek per leverancier. De QR Code Toolkit geeft uniformiteit, flexibiliteit en gebruiksvriendelijkheid voor zowel beheerders als eindgebruikers.

Ten tweede wil Aarhus QR-codes integreren in een labeling systeem voor technologische objecten van de stad in het openbaar domein, zoals IoT-sensoren. Met een flexibele QR-code op zo’n sensor kunnen stadspersoneel én burgers snel informatie over de verwerking van de data van de sensor, of de data zélf, bekijken.

En ten slotte wil Aarhus de QR Code Toolkit integreren in het OS2iot platform, dat wordt ontwikkeld door het Deens publiek digitaliseringsnetwerk 'OS2'. OS2 is een partnerschap van lokale overheden. Door hun toepassingen samen te (laten) ontwikkelen besparen ze geld en tijd. Heel wat Deense steden en gemeenten maken al gebruik van de OS2-oplossingen. 

Met het OS2iot platform kunnen Deense steden IoT sensoren in hun stad beheren. De integratie van de QR Code Toolkit in dit platform, moet het makkelijker maken voor de gebruikers ervan om nieuwe IoT sensoren in dit platform op te nemen. 

Concrete lessen voor de toekomst

Kim eindigt zijn sessie met een concreet gebruik van de QR-codetool in de stad. Om vandalisme en diefstal tegen te houden, werden reddingsboeien in de stad Aarhus uitgerust met een IoT-sensor. Op elke reddingsboei kwam ook een QR-code te staan. Door de QR-code op de boei te scannen, kunnen burgers meer lezen over het project, en welke data er verzameld wordt.


Kim vat de implementatie van de QR-code toolkit voor deze toepassing samen in 5 praktische stappen. Door hun ervaring te delen met andere Europese steden, kunnen ook zij de software vlotter implementeren. Handig, want de QR-code Toolkit lijkt aan een Europese reis begonnen. Ondertussen maakt ook de Nederlandse stad Dordrecht er al actief gebruik van, en ook het Zweedse Göteborg toonde interesse. Wordt vervolgd!